Inleiding

Nederlandse en Europese mededingingsregels verplichten uitgevers om op voet van gelijkheid met elkaar te concurreren. Het is daarom niet toegestaan om over producten en prijzen afspraken te maken die de concurrentie beperken of waarbij misbruik wordt gemaakt van een machtspositie. Uitgevers hebben soms te maken met mededingingsrechtelijke problematiek. Het NUV houdt de ontwikkelingen op dit gebied nauwlettend bij en informeert en adviseert de leden daarover.

Standpunt

Het NUV staat voor goede naleving van het mededingingsrecht. Om te voorkomen dat leden bewust of onbewust onrechtmatig handelen en daarmee zichzelf en hun brancheorganisatie schaden heeft het NUV een interne gedragscode ontwikkeld. Het NUV verlangt van zijn leden dat zij zich houden aan de regels in deze code.

Documenten

  • Gedragscode mededingingsrecht

    In deze gedragscode van het NUV staat welke gedragingen in strijd zijn met het mededingingsrecht. NUV-leden houden zich aan deze code.

    Download (pdf)
  • Wat mag er mededingingsrechtelijk wel binnen het NUV?

    In de nuancering van de Gedragscode mededingingsrecht leest u wat wel is toegestaan.

    Download (pdf)

Veelgestelde vragen

  • Mag ik een ‘laagsteprijsgarantie’ afspreken met distributeurs?

    Contracten met distributeurs bevatten soms bepalingen dat de prijs op een distributieplatform niet hoger mag zijn dan de prijzen die uitgevers op andere distributieplatforms voor dezelfde e-books hanteren. Een dergelijke bepaling lijkt op het eerste gezicht de concurrentie te bevorderen, doordat een uitgever wordt gedwongen om lage prijzen aan te bieden. Vanuit mededingingsautoriteiten wordt er echter op gewezen dat deze laagsteprijsgaranties voor uitgeverijen ontmoedigend kunnen werken om prijsreducties door te voeren aan andere distributieplatforms.

    Lees meer over de risico’s van dergelijke bepalingen.

  • Mag ik afspraken maken met distributeurs over de consumentenprijs van e-books?

    Wanneer een distributieplatform als agent fungeert van een uitgever, sluit het platform namens de uitgeverij licenties met eindgebruikers voor toegang tot e-books. Wanneer een platform daarbij als agent niet de financiële en commerciële risico’s van de verkoop van de e-books draagt, wordt de verkoopfunctie van het distributieplatform volgens het mededingingsrecht gezien als onderdeel van de activiteiten van de uitgever. De uitgever kan in dat geval zelfstandig de commerciële strategie van zijn verkoop, en dus ook de eindprijzen en voorwaarden vaststellen waaronder het platform e-books moet verkopen.

    Wanneer een distributieplatform niet als agent kan worden aangemerkt, is ‘verticale prijsbinding’ niet toegestaan.

    Lees meer

  • Zijn de normtarieven in het modelcontract Nederlandstalig literair werk in strijd met de Mededingingswet?

    In het modelcontract voor een Nederlandstalig literair werk zijn aanwijzingen voor royaltypercentages opgenomen, waarvan niet ten nadele van een auteur mag worden afgeweken. Deze voorwaarden worden door partijen betiteld als ‘normatief’: afwijking van de normtarieven is toegestaan, maar daar moeten goede redenen voor zijn en duidelijke afspraken over zijn gemaakt.

    Het NUV en de VSenV zijn op basis van een zorgvuldige analyse van de economische context tot de conclusie gekomen dat de normatieve bepalingen in de modelcontracten geen inbreuk maken op het mededingingsrecht.

    • Het is niet zo dat een royaltyregeling per definitie de markt (het aantal verkochte exemplaren) en het inkomen van de auteur bepaalt.
    • De modelcontracten zijn overeengekomen tussen aanbieders en vragers en zijn te vergelijken met een (niet-bindende) cao. Vertegenwoordigers van de belangen die de Mededingingswet beoogt te beschermen zitten zelf aan tafel. Zij kunnen die belangen dus goed beschermen.
    • De modelcontracten zijn richtinggevend voor slechts een beperkt deel van de schrijvers. De modelcontracten voor literair werk zijn alleen richtinggevend voor strikt literair werk. Literatuur maakt een relatief gering deel uit van de markt voor het algemene boek.
    • In de praktijk worden regelmatig hogere honoraria bedongen.
    • Auteurshonorarium maakt een relatief gering deel uit van de verkoopprijs van een boek. De prijs wordt grotendeels bepaald door andere kosten, zoals redactie, marketing en distributie en de margeverlening aan de boekhandel.
    • De auteur of vertaler levert een unieke, persoonsgebonden creatieve prestatie. De uitgever bepaalt zijn keuze op basis van de kwaliteit van het werk en/of de reputatie van de auteur of vertaler. Het honorarium speelt bij die keuze geen rol van betekenis.
    • Het royaltypercentage is het resultaat van een evenwichtige verdeling van de netto-opbrengst. Wereldwijd is het auteurshonorarium voor boeken rond 10 procent van de verkoopprijs, ook zonder collectieve afspraken.
    • Juist beginnende auteurs en auteurs van literaire werken met een relatief beperkt publiek worden door de modelcontracten beschermd. De minimumnormen in de modelcontracten dragen bij aan de handhaving van het kwalitatief hoogwaardige en vooral pluriforme aanbod aan literatuur.

    De NMa heeft eerder toegelicht ‘om redenen van prioriteit vooralsnog geen aanleiding’ voor een mededingingsrechtelijk of economisch onderzoek te zien.

  • Waar vind ik de vertaaltarieven voor de vertaling van een literair werk?

    Sinds 1 juni 2007 hebben auteurs en uitgevers zelf de vrijheid en verantwoordelijkheid om een vertaaltarief per woord overeen te komen. Het afspreken van een vast tarief per woord, dat het hoofdinkomen van een literair vertaler vormt, beschouwt de NMa als een inbreuk op het mededingingsrecht. Het modelcontract voor de vertaling van een literair werk bevat daarom geen afspraken voor vertaaltarieven.

  • Waarom mag een uitgever wel de verkoopprijs van boeken vaststellen?

    De Wet op de vaste boekenprijs vormt een uitzondering op de Mededingingswet.

Contactpersoon

Michiel Kramer, Hoofd vaksecretariaat Economische en Juridische Zaken NUV. Aandachtsgebieden: auteursrecht, mededingingsrecht, Wet op de vaste boekenprijs.

Michiel Kramer
Hoofd vaksecretariaat Economische en Juridische Zakenm.kramer@nuv.nl020 - 43 09 150

Voornaamste aandachtsgebieden

auteursrecht, mededingingsrecht, Wet op de vaste boekenprijs

Niet gevonden wat u zocht?

Zoek in dit onderwerp
Onderwerpen
    sluiten